Jesús Valenzuela

Jesús Valenzuela is een van de leidende gezichten van de Venezolaanse arbitrage. De scheidsrechter uit Acarigua staat sinds 2013 op de internationale lijst van de FIFA en is uitgegroeid tot een vaste waarde bij grote toernooien. Op het WK 2026 in de Verenigde Staten, Canada en Mexico is hij opnieuw als hoofdscheidsrechter geselecteerd.

• Land: Venezuela
• Geboortedatum: 24 november 1983
• FIFA-scheidsrechter sinds: 2013
• Belangrijkste competities: Venezolaanse hoogste divisie, Copa Libertadores en Copa Sudamericana

Achtergrond en opmars

Jesús Noel Valenzuela Sáez werd geboren in Acarigua, in de deelstaat Portuguesa, een regio waar voetbal stevig in het dagelijks leven is verankerd. Via de Venezolaanse competities werkte hij zich stap voor stap omhoog in de nationale arbitrage. In het seizoen 2011-2012 debuteerde hij als scheidsrechter in de hoogste divisie van Venezuela, een logische stap na jaren in de lagere klassen.

In 2013 volgde de FIFA-badge. Vanaf dat moment kwam hij in beeld voor internationale aanstellingen. Via regionale jeugdtoernooien en kwalificatieduels voor landenteams deed hij ervaring op in stadions waar de sfeer fel en ongeduldig kan zijn. Die wedstrijden, vaak met veel druk van publiek en spelers, vormden zijn leerschool op weg naar de continentale top.

Van nationale naar continentale top

Binnen enkele jaren groeide Valenzuela uit tot een vaste kracht in de toernooien van de Zuid-Amerikaanse bond. Hij floot in de Copa Libertadores en de Copa Sudamericana, waar hij te maken kreeg met topclubs uit Brazilië, Argentinië en de rest van het continent.

Vooral in knock-outwedstrijden liet hij zien dat hij duels met spanning en emotie onder controle kan houden. Zijn optreden in beladen wedstrijden viel op bij de arbitragecommissie van de FIFA, die hem steeds vaker aanwees voor interlands en jeugdtoernooien. Zo bouwde hij een breed internationaal palmares op, met verschillende speelstijlen en voetbalculturen.

Stijl van leidinggeven

Valenzuela staat bekend als een scheidsrechter met een strakke, maar consequente lijn. Hij houdt van een hoog tempo in het spel en fluit niet voor ieder klein vergrijp. Fysiek contact hoort erbij, maar bij opzichtig vasthouden, natrappen of provocerend gedrag grijpt hij snel in.

Gele kaarten komen dan vlot op tafel, vooral om de grens vroeg in de wedstrijd duidelijk te markeren. Hij probeert in de openingsfase de toon te zetten: een duidelijke vermaning, zo nodig een eerste kaart als signaal, en daarna ruimte om te voetballen. Spelers weten doorgaans snel waar ze aan toe zijn.

In duels met veel emotie kiest hij geregeld voor korte onderbrekingen. Hij trekt groepen spelers uit elkaar, spreekt aanvoerders aan en hervat pas als de gemoederen zijn bedaard. Zo probeert hij escalatie te voorkomen zonder het tempo volledig uit de wedstrijd te halen.

Kaartgebruik en tempo in de wedstrijd

Wie zijn wedstrijden in de Copa Libertadores en bij interlands terugkijkt, ziet dat Valenzuela gemiddeld redelijk wat kaarten trekt, maar zelden onrustig oogt. Hij laat stevige duels toe, maar bewaakt bij slidings en tackles de veiligheid van de tegenstander.

Bij harde overtredingen op enkel of knie aarzelt hij niet om rood te trekken. Strafschoppen geeft hij zonder veel gebaren, vaak na kort overleg met zijn assistent-scheidsrechters of de VAR. Hij neemt zichtbaar de tijd om de beslissing goed neer te zetten, zodat spelers en publiek begrijpen wat er is besloten.

Omgang met spelers en de VAR

Valenzuela communiceert veel op het veld. Hij spreekt spelers aan, gebruikt duidelijke gebaren om beslissingen uit te leggen en probeert protest binnen de perken te houden. Aanvoerders krijgen ruimte voor een korte vraag, maar langdurig klagen ziet hij als ondermijning van zijn gezag.

Respect voor de scheidsrechterlijke autoriteit is voor hem een uitgangspunt. Wie te lang doorgaat of op een dreigende manier verhaal komt halen, loopt het risico op een kaart. Daarmee bewaakt hij niet alleen zijn eigen positie, maar ook de rust in de wedstrijd.

De VAR als extra hulpmiddel

Zoals vrijwel alle internationale scheidsrechters werkt Valenzuela al jaren met de VAR. Hij gebruikt het systeem terughoudend, vooral bij mogelijke strafschoppen, directe rode kaarten en twijfel over buitenspel bij doelpunten. In verschillende toernooien is te zien dat hij pas na een duidelijke oproep van de VAR naar het scherm loopt en vervolgens rustig de beelden bekijkt.

Hij corrigeert zijn beslissing als dat nodig is, maar blijft daarbij rustig richting spelers en publiek. Dat sluit niet uit dat hij, zoals elke toparbiter, soms midden in discussies belandt. In het Zuid-Amerikaanse clubvoetbal was er bijvoorbeeld kritiek na enkele discutabele hands- en strafschopsituaties waarbij zijn naam en die van de VAR-ploeg nadrukkelijk werden genoemd.

Dergelijke momenten horen bij het vak op het hoogste niveau, zeker in competities waar de druk van supporters en media groot is. Er zijn geen aanwijzingen dat hij structureel anders fluit dan de internationale richtlijnen voorschrijven. De beoordelingen van zijn optreden bewegen zich binnen de gebruikelijke interpretatieruimte die scheidsrechters krijgen.

Grote wedstrijden en toernooien

Valenzuela heeft inmiddels een stevig pakket aan internationale wedstrijden achter zijn naam. Binnen de arbitrage van de Zuid-Amerikaanse bond behoort hij tot de scheidsrechters die regelmatig op de grootste podia staan.

Hij werd aangewezen voor de Copa América en leidde wedstrijden in de editie van 2021. Ook voor de Copa América USA 2024 is hij geselecteerd, waar hij zelfs het openingsduel fluit. In dat soort wedstrijden wordt een scheidsrechter getest op alles wat bij topsport komt kijken: tempo, fysieke kracht, druk van buitenaf en het managen van grote namen.

Internationaal kreeg hij nog meer bekendheid tijdens het WK 2022 in Qatar. Daar floot hij onder meer het groepsduel tussen Engeland en de Verenigde Staten en later ook de wedstrijd Frankrijk tegen Polen in de knock-outfase. Zulke wedstrijden, met landen die tot de favorieten behoren en met spelers uit de absolute wereldtop, gelden binnen de arbitrage als duidelijke waardering en laten zien dat de FIFA vertrouwen heeft in zijn optreden.

• Wedstrijden op het WK 2022 in de groepsfase en knock-outfase
• Diverse duels op de Copa América, waaronder wedstrijden in 2021
• Het openingsduel van de Copa América USA 2024
• Regelmatige aanstellingen in de Copa Libertadores en Copa Sudamericana

Ervaring buiten Zuid-Amerika

Naast de toernooien in Zuid-Amerika werd Valenzuela ook ingezet op andere internationale podia, onder meer bij FIFA-clubtoernooien. Daar treft hij ploegen uit Europa, Azië en Noord-Amerika, met uiteenlopende speelstijlen en benaderingen van het spel.

Die brede ervaring maakt hem een logische keuze voor eindtoernooien, waar landen met verschillende voetbalculturen samenkomen en de scheidsrechter zich snel moet kunnen aanpassen aan het ritme en de verwachtingen van beide teams.

Op weg naar het WK 2026

Voor Venezuela is het een prestigezaak dat Jesús Valenzuela ook voor het WK 2026 door de FIFA is aangesteld. Hij is opnieuw de Venezolaanse vertegenwoordiger in het team van 52 scheidsrechters, assistent-scheidsrechters en VAR-teams dat is samengesteld voor het toernooi in Noord-Amerika. Samen met zijn vaste assistenten vormt hij een ingespeeld trio dat gewend is aan wedstrijden op hoog niveau.

De concrete aanstellingen per wedstrijd worden pas in de aanloop naar en tijdens het toernooi bekendgemaakt. Op basis van zijn eerdere WK-ervaring en zijn rol bij de Copa América ligt het voor de hand dat Valenzuela weer belangrijke groepsduels en mogelijk ook wedstrijden in de knock-outfase krijgt. Zijn profiel past bij duels met een hoog tempo en veel fysieke duels, waarin duidelijke grenzen en consequente beslissingen nodig zijn.

Waarom de FIFA op hem blijft bouwen

De keuze voor Valenzuela bij opeenvolgende grote eindtoernooien laat zien dat hij binnen de arbitragecommissie geldt als een betrouwbare kracht. Hij combineert een herkenbare, strakke lijn met de bereidheid om waar nodig gebruik te maken van de VAR, zonder het spel voortdurend stil te leggen.

Voor de Venezolaanse arbitrage is zijn aanwezigheid op het WK 2026 een visitekaartje. Voor het toernooi zelf betekent zijn aanstelling dat er een ervaren scheidsrechter op het veld staat die al heeft laten zien dat hij met druk en verwachtingen op het hoogste podium kan omgaan.